Stopaj Vergisi nedir?

Satopaj (Vergi tevkifatı), Gelir ve Kurumlar Vergisine tabi kazançlara ilişkin hasılatın ilgililere ödenmesi aşamasında kaynakta kesilen ve o ilgili adına vergi dairesine yatırılan bir vergidir. Stopaj ticari kazançlarda kanunda belirtilen miktarda ödenir. Herhangi bir kişiye serbest meslek hizmeti yaptırdığınızda, yaptığınız ödemenin içerisinden Stopaj Vergisi kesilir ve kesilen kısımdan kalan kısmı siz karşı tarafa ödersiniz. Stopaj Vergisi olarak yaptığınız kesintiyi de muhtasar beyannamede devlete ödersiniz.

Stopaj vergisi nerede ortaya çıkar?
Stopajı doğuran işlem, stopaja tabi istihkakın nakden veya hesaben ödenmesidir.

Kimler Stopaj Vergisi verir?
Gelir veya kurumlar vergisine tabi bir kazanca ilişkin hasılatın (gelir, kazanç) ilgilisine ödenmesi aşamasında, ödemeyi yapanlarca, yasa ile belirlenmiş oranlar üzerinden istihkakın bir kısmının tutulup, hasılatı elde eden adına ve onun peşin vergisi olarak vergi dairesine yatırılması şeklinde uygulanan vergileme yöntemi ve vergi güvenlik tedbiridir. Bu verginin ödenmesinden, kaynakta kesintiyi yapan sorumludur.

Stopaj Vergisi nasıl ödenir?
Tam ve Dar gelirli kurumların hangi durumlarda stopaj vergisi ödemesi gerektiği Kurumlar Vergisi kanunu ve Gelir Vergisi kanununda belirtilmiştir. Stopaj vergisinin en yaygın olan uygulama usülü ücretlerin kaynağında kesilen gelir vergisi teşkil eder. Bütün çalışanların gelir vergileri ücretleri ödenmeden kaynakta vergisi kesilir ve daha sonraki ayda muhtasar beyanname ile beyan edilir ve ödenir.

Stopaj Vergisinin amacı nedir?
Bu uygulamanın amacı vergilerin tahsilini daha kolay ve garantili şekilde gerçekleştirmek, küçük matrahların vergiden kaçırılmasını önlemek, maliye idaresinin ve vergi mükellefinin işlem yükünü azaltmak, verginin, gelirin doğuşundan çok kısa bir süre içinde maliye dairesine geçmesini sağlamak ve nihayet verginin mükellef üzerindeki psikolojik etkisini gidermektir.

Yazıda geçen terimler:
Gelir Vergisi nedir?
Kurumlar Vergisi
Gayrimenkul Sermaye İradı
Muhtasar Beyanname Nedir?

Muhtasar Beyanname nedir?

Muhtasar beyanname gelir vegisi beyanlarından biridir. Muhtasar beyanname, işverenler veya vergi tevkifatı yapan diğer kimseler tarafından kesilen vergilerin matrahları ile birlikte, toplu olarak vergi dairesine bildirilmesine mahsustur.

Muhtasar beyannamede stopaj usulü vergilendirme söz konusudur. Stopaj usulünde vergi asıl borçludan değil, vergi sorumlusundan talep edilir. Bu tür vergiler kaynakta kesilen vergilerdir. Bu yolla gelir daha sahibinin eline geçmeden önce vergilendirilmiş olmaktadır.

Muhtasar Beyanname ne zaman ve nasıl verilir?
Muhtasar Beyannamenin içeriği nedir?
Muhtasar Beyanname örneği

Kira Stopaj Oranı

Kiralarda stopaj (01.01.2007 den itibaren) %20 olarak belirlenmiştir.

Kira Stopaj Oranı kanunu nedir?
Gelir Vergisi Kanunun 94. maddesinde vergi tevkifatı (stopaj kesintisi) açıklanmış ve hangi ödemelerden vergi tevkifatı yapılacağı uzun bir liste halinde sıralanmıştır. Bu ödemelerden biri de kira ödemesidir. İlgili maddenin 5-a bendinde vergi mükelleflerinin kiraladığı işyerleri için, mal sahiplerinin gelir vergisine mahsuben % 20 oranında kesinti yapmak zorunda oldukları açıklanmaktadır. Buna göre net kira brüte çevrilecek, bu tutar üzerinden % 20 stopaj hesaplanıp kiracı tarafından devlete ödenecektir. Örneğin net 1.000 TL kira için kiracının brüt kira gideri 1.250 TL olacak, bu tutarın % 20’si olan 250 TL stopaj vergisi olarak devlete, kalan 1.000 TL de kira olarak işyeri sahibine ödenecektir.

Burada ödenen stopaj vergisi işyeri sahibinin gelir vergisidir.

Kira Stopajını neden Kiracı öder?
Stopaj vergisi, özellikle kira stopajı devletin vergi mükellefi olarak kayıtlı, bütün bilgileri elinde olan ve her an kontrolünde olan kişilerden daha kolay ve hızlı şekilde vergi alacağı ve bunun denetimini daha kolay yapacağı mantığı üzerine bir vergi türüdür. Devlet vergi kaydı olmayan, takipte ve kontrolde zorlanacağı işyeri sahipleriyle uğraşmak yerine elinin altındaki kiracılardan vergi toplamayı yeğlemiştir.

Muhtasar Beyanname ne zaman ve nasıl verilir?

Gelir vergisi, vergi mükelleflerinin beyanlarına göre hesaplanır ve önceden belirlenmiş zamanlarda ödenir. Muhtasar beyanname bağlı olunan vergi dairesine verilerek bildirilmiş olunur. Muhtasar beyanname aylık olarak veya üç aylık olarak düzenlenerek bildirim yapılabilir. Üç aylık dönemler halinde beyanname verebilmek için bazı şartlar sağlanmalıdır. Bunlar;

  • 10 veya daha az sayıda işçi sayısına sahip işletmeler
  • Zirai kazanç sağlamak
  • Vergi dairesine daha önceden üç aylık bildirim yapılacağı konusunda bilgi vermek

Bu şartlar sağlandığında beyanname her ay yerine Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarının 23. günü verebilir.

Muhtasar Beyanname ne zaman verilir?

  • Ocak, Şubat, Mart dönemi için 23 Nisan,
  • Nisan,Mayıs, Haziran dönemi için 23 Temmuz,
  • Temmuz, Ağustos, Eylül dönemi için 23 Ekim
  • Ekim Kasım, Aralık dönemi için 23 Ocak tarihine kadar beyan yapılabilir.

Gelir Vergi Kanununun 94. maddesine göre vergi bildirimi yapmaya mecbur olanlar, bir aylık dönem içerisinde yaptıkları ödemeler, tahakkuk ettirdikleri kârlar ve iratlar ile bunlardan tevkif ettikleri vergileri sonraki ayın 23. gününe kadar bildirmeye mecburdurlar. Muhtasar beyannameler bağlı olunan vergi dairesine elden verilebilir veya posta ile gönderilebilir. E-Beyanname uygulamasından yararlanabilenler eloktronik ortamda, beyannamenin kanuni olarak teslim etme süresinin bittiği iş günü saat 24:00’ a kadar gönderebilir.

Muhtasar Beyannamenin içeriği nedir?

  • Tevkifat yapanın adı ve soyadı veya ünvanı ile adresi;
  • Muhtasar beyannamenin ilgili bulunduğu ay veya aylar,
  • Aylık ücret bordrolarının icmali,
    • Hizmet erbabının sayısı,
    • Hizmet erbabına verilen ücretler tutarı,
    • Ücretlerden yapılan vergi kesintisinin tutarı (Üç aylık muhtasar beyannamelerde her aya ait bordronun icmali ayrı gösterilir),
  • Vergi kesintisine tabi diğer ödemeler,
    • İstihkak sahibinin(ödeme yapılan kişi) adı ve soyadı ile iş adresi, varsa bağlı bulunduğu vergi dairesi ve mükellef hesap numarası,
    • Ödemenin türü,
    • Ödemenin miktarı,
    • Ödemeden yapılan vergi tevkifatı,
  • Muhtasar beyannamenin düzenleme tarihi ve yetkili imzası